Blog > Komentarze do wpisu
28. Słowotwórstwo.

Słowotwórstwo to dział gramatyki zajmujący się badaniem, w jaki sposób powstają wyrazy.

W języku mamy wyrazy proste niepodzielnie słowotwórczo (np. dom, masło). Po dodaniu do nich formantu otrzymujemy wyrazy proste podzielnie słowotwórczo (np. domek, maselniczka).

Wyraz podstawowy - wyraz od którego tworzy się inne wyrazy przez dodanie formantu.

Wyraz pochodny - wyraz utworzony od wyrazu podstawowego.

Podstawa słowotwórcza - część wspólna wyrazu pochodnego i wyrazu podstawowego.

Formant - element słowotwórczy, za pomocą którego tworzymy wyrazy pochodne od podstawowych. Wyróżniamy cztery typy formantów:

a) przedrostkowe (np. napisać)

b) przyrostkowe (np. piekarz)

c) wrostkowe (np. listonosz)

d) zerowe (np. bieg -> bieg)

 

Rodzina wyrazów - grupa wyrazów pokrewnych, czyli grupa wyrazów zawierających ten sam rdzeń.

 

Wyrazy pokrewne - wyrazy mające wspólny rdzeń.

Rdzeń - niepodzielna słowotwórczo część wspólna dla całej rodziny wyrazów.

 

Sprawdź swoją wiedzę:

- ćwiczenia -

 

- Interklasa -

Znasz już podstawowe informacje ze słowotwórstwa. Sprawdź się, rozwiązując test ze słowotwórstwa.


1. Neologizm to:

A) wyraz zapożyczony z języka obcego
B) wyraz nowo utworzony w danym języku zgodnie z zasadami gramatyki
C) kalka językowa


2. Jak nazywa się cząstka w wyrazie przeczytać?

A) przedrostek
B) przyrostek
C) śródrostek


3. Opis formacji słowotwórczej (piesek = mały pies) nosi nazwę:

A)parafraza
B) peryfraza
C) formant


4.Cząstka, dodawana do podstawy słowotwórczej, która tworzy z nią wyraz pochodny, to:

A)format
B) morfem
C) formant


5.Wyrazy pochodne znajdują się w szeregu:

A) piekarz, bułka, chleb
B) piekarz, upiec, piekarnia
C) piekarnia, piekarnik, piekło


6.W wyrazie "zlewozmywak" cząstka łącząca dwie podstawy słowotwórcze to:

A) prefiks (przedrostek)
B) sufiks (przyrostek)
C) interfiks (wrostek)


7.Zrosty znajdują się w szeregu:

A)dobranoc, Białystok, prawdomówny
B) Białystok, grzybobranie, Zielona Góra
C) czarna jagoda, samoopalacz, rzeczpospolita


8, W rodzinie wyrazów mówić, przemówić, mówca cząstka wspólna dla wszystkich wyrazów to:

A) formant
B) podstawa słowotwórcza
C) rdzeń


8. Zgrubienia występują w szeregu:

A)maniak, warszawiak, krakowiak
B) kocisko, grucha, babsko
C) boisko, śmietnisko, psisko


9. Formant -ek w wyrazach piesek, koszyczek, dworek wskazuje, że:

A) te wyrazy należą do tej samej kategorii słowotwórczej
B) te wyrazy są zdrobnieniami
C) te wyrazy tworzą typ słowotwórczy


10. Formanty -alnia, -arnia wskazują, że utworzone dzięki nim wyrazy zaliczamy do nazw:

A)przedmiotów czynności
B) zawodów
C) miejsc, gdzie się coś robi


11. Wyraz "grzybobranie" jest:

A) złożeniem
B) zrostem
C) zestawieniem

 

poniedziałek, 15 marca 2010, gim_revise

Polecane wpisy

  • 26. Przerwa

    Najmocniej przepraszam za tę długą przerwę w prowadzeniu bloga. Trochę zabrakło mi chęci, a dodatkowo miałam (jak każdy uczeń pod koniec semestru <;) bardzo

  • 25. Powodzenia!

    Już jutro dla gimnazjalistów, których szkoły przystąpiły do Próbnego egzaminu gimnazjalnego z OPERONEM czeka trzydniowy egazminowy maraton, tak więc Wam, jak i

  • 23. Rodzaje i gatunki literackie - ćwiczenia

    Zadania: 1. Do jakiego rodzaju literackiego dopasujesz następujące pojęcia? narrator, opis, akcja - .............................................. dialog, akcja

  • Wikingowy

    Natrafiłam dziś na zdanie, w którym przymiotnik od słowa wiking wykombinowano taki: wikingski! Pomyślałam tylko: o rajuśku! - tak nie może być. Zatem spieszę wy

  • Duang, duang , nowe słowa, nowa moda...

    Pod koniec ubiegłego roku wyszło w Chinach zarządzenie dotyczące języka chińskiego. Organ nadzorujący tutejsze media, odpowiednik naszej KRRiT (国家

TrackBack
TrackBack w tym blogu jest moderowany. TrackBack URL do wpisu:
Komentarze
Gość: niemiecki-zakamarek, *.adsl.inetia.pl
2010/03/15 22:04:25
Świetny pomysł na blog! :)

ShoutMix chat widget